Điều 33. Quyền kiến nghị của đại biểu Quốc hội

Điều 33. Quyền kiến nghị của đại biểu Quốc hội

1. Đại biểu Quốc hội có quyền kiến nghị Quốc hội làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp, trưng cầu ý dân, thành lập Ủy ban lâm thời của Quốc hội, bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn, tổ chức phiên họp bất thường“kỳ họp không thường lệ”, phiên họp kín của Quốc hội và kiến nghị về những vấn đề khác mà đại biểu Quốc hội thấy cần thiết.
• 19. Thay cụm từ “phiên họp bất thường” tại khoản 1 Điều 33, cụm từ “kỳ họp bất thường” tại khoản 2 Điều 91, khoản 1 Điều 92 bằng cụm từ “kỳ họp không thường lệ”; thay cụm từ “họp bất thường” tại khoản 3 Điều 33 bằng cụm từ “tổ chức kỳ họp không thường lệ”.【Luật số 62/2025/QH15】
2. Kiến nghị của đại biểu Quốc hội được gửi bằng văn bản đến Ủy ban thường vụ Quốc hội, trong đó nêu rõ lý do, nội dung kiến nghị.
• Ủy ban thường vụ Quốc hội có trách nhiệm tổng hợp, xử lý các kiến nghị của đại biểu Quốc hội theo thẩm quyền và báo cáo Quốc hội trong các trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này hoặc trong các trường hợp khác mà Ủy ban thường vụ Quốc hội thấy cần thiết.
3. Trường hợp có từ một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội trở lên kiến nghị Quốc hội làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp, trưng cầu ý dân, thành lập Ủy ban lâm thời của Quốc hội, quyết định họp bất thường“tổ chức kỳ họp không thường lệ”, họp kín hoặc có từ hai mươi phần trăm tổng số đại biểu Quốc hội trở lên kiến nghị Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm đối với một người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn thì Ủy ban thường vụ Quốc hội báo cáo để Quốc hội xem xét, quyết định.
• 19. Thay cụm từ “phiên họp bất thường” tại khoản 1 Điều 33, cụm từ “kỳ họp bất thường” tại khoản 2 Điều 91, khoản 1 Điều 92 bằng cụm từ “kỳ họp không thường lệ”; thay cụm từ “họp bất thường” tại khoản 3 Điều 33 bằng cụm từ “tổ chức kỳ họp không thường lệ”.【Luật số 62/2025/QH15】
4. Số lượng kiến nghị cần thiết quy định tại khoản 3 Điều này là tổng số kiến nghị mà Ủy ban thường vụ Quốc hội tiếp nhận được trong khoảng thời gian từ ngày khai mạc kỳ họp này đến trước ngày khai mạc kỳ họp tiếp theo hoặc đến trước ngày tiến hành phiên họp của Quốc hội về nội dung có liên quan trong trường hợp đại biểu Quốc hội kiến nghị Quốc hội tổ chức phiên họp kín.
5. Đại biểu Quốc hội có quyền kiến nghị các cơ quan, tổ chức, cá nhân áp dụng biện pháp cần thiết để thực hiện Hiến pháp, pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích của Nhà nước, quyền con người, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

【Văn bản hợp nhất 31/VBHN-VPQH năm 2023】

=============================

Nội dung liên kết bạn gửi trích dẫn Điều 33. Quyền kiến nghị của đại biểu Quốc hội thuộc Luật Tổ chức Quốc hội (theo Văn bản hợp nhất số 31/VBHN-VPQH năm 2023).

Nếu như Điều 32 (Quyền chất vấn) mang tính chất truy vấn, làm rõ trách nhiệm đối với các vụ việc mang tính chất "bị động" hoặc sai phạm đã xảy ra, thì Điều 33 mang tính chất chủ động đóng góp, hiến kế và định hướng giải pháp cho bộ máy điều hành quốc gia. Điều khoản này quy định cụ thể:

1. Phạm vi quyền kiến nghị (Khoản 1)

Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) có quyền kiến nghị đối với Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về rất nhiều lĩnh vực cốt lõi:

• Vận hành bộ máy: Kiến nghị về việc bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn.
• Chính sách & Pháp luật: Kiến nghị về các biện pháp quản lý kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại và các chính sách an sinh xã hội.
• Hoạt động giám sát: Kiến nghị về hoạt động của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội hoặc các chuyên đề giám sát tối cao.

2. Trách nhiệm tiếp nhận và phản hồi (Khoản 2 & Khoản 3)

• Nghĩa vụ của cơ quan nhận kiến nghị: Cơ quan, tổ chức, cá nhân nhận được kiến nghị của ĐBQH có trách nhiệm nghiên cứu, giải quyết và phải trả lời bằng văn bản cho đại biểu biết về kết quả xử lý trong thời hạn luật định.
• Cơ chế đôn đốc: Trường hợp cơ quan có thẩm quyền chậm trễ phản hồi hoặc giải quyết không thỏa đáng, ĐBQH có quyền kiến nghị lên cấp cao hơn hoặc báo cáo trực tiếp với UBTVQH để xem xét, đôn đốc giải quyết nhằm đảm bảo tính hiệu lực của quyền lực nhân dân.

Mối liên hệ logic hệ thống và Cơ chế bãi nhiệm

Điều 33 hoàn thiện "cặp bài trùng" vũ khí giám sát (Chất vấn - Kiến nghị) của đại biểu, tạo mối liên hệ mật thiết với cơ chế bãi nhiệm qua các khía cạnh sau:

• Kích hoạt quy trình bãi nhiệm chức vụ cấp cao: Khoản 1 Điều 33 quy định đại biểu có quyền “kiến nghị bỏ phiếu tín nhiệm đối với người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn”. Đây chính là bước đi đầu tiên, mang tính tiền đề. Nếu một chức vụ lãnh đạo cấp cao (cũng là ĐBQH) có dấu hiệu suy thoái nghiêm trọng, ĐBQH có thể dùng Điều 33 để kiến nghị bỏ phiếu tín nhiệm, dẫn đến hệ quả làm rạch ròi sai phạm và tiến tới bãi nhiệm chức vụ lẫn bãi nhiệm tư cách ĐBQH của người đó.
• Thước đo trách nhiệm "Đáng" hay "Không xứng đáng": Quyền kiến nghị đòi hỏi đại biểu phải sâu sát thực tiễn. Một đại biểu mang tiếng là người đại diện cho dân nhưng suốt nhiệm kỳ không có bất kỳ kiến nghị, đóng góp giải pháp nào để giải quyết các nút thắt cơ chế cho người dân hay địa phương, thì đại biểu đó đang "lười hoạt động", không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của một ĐBQH. Sự mờ nhạt này lâu dần sẽ làm xói mòn lòng tin, là cơ sở để cử tri đánh giá đại biểu không còn xứng đáng với sự tín nhiệm tại Điều 22 và Điều 27.

Tóm tắt chuỗi Quyền hạn Giám sát và Hành chính (Điều 29 - Điều 33)

Đến thời điểm này, chúng ta đã đi qua toàn bộ các điều khoản quy định về hệ thống quyền lực cốt lõi mà Nhà nước trao cho một ĐBQH để hành động thay mặt Nhân dân:      

Tất cả các quyền năng mạnh mẽ này đều hướng về một mục tiêu duy nhất: phục vụ Nhân dân. Bất kỳ sự lệch chuẩn, lạm dụng quyền lực hoặc buông lỏng trách nhiệm nào ở các điều khoản này đều sẽ kích hoạt cơ chế tự làm sạch của Quốc hội — Bãi nhiệm tư cách đại biểu.